Is een gebiedscoöperatie iets voor ons?

Sparren over dilemma’s

Eind januari organiseerden innovatiemakelaars Alfons en Carel een bijeenkomst met negen agrarische ondernemers uit de gemeente Heerde. Het doel van de avond: samen in gesprek over de dilemma’s waar zij als ondernemers tegenaan lopen.

Tijdens het voorstelrondje viel iets op. Vrijwel iedere melkveehouder noemde niet alleen zijn bedrijf, maar ook de afstand tot de IJssel en de Veluwe. Dat laat zien hoe sterk deze gebieden hun omgeving en toekomst beïnvloeden. Tegelijkertijd geven de ondernemers aan dat er in hun gebied nog ruimte en kansen liggen voor melkveehouders.

Het grootste knelpunt dat ondernemers ervaren is de onzekerheid over steeds veranderende regelgeving vanuit de overheid. Daardoor ontstaat bij ondernemers de vraag hoe zij als sector en als gebied beter hun stem kunnen laten horen en invloed kunnen houden op ontwikkelingen in hun omgeving.

Aan het einde van de avond kwam daarom een gedachte op tafel die bleef hangen: “Misschien moeten wij een gebiedscoöperatie oprichten, zodat we met één stem kunnen spreken.”

Leren van een gebied waar het al gebeurt

Die opmerking was aanleiding om een tweede bijeenkomst te organiseren, dit keer met twee bestuursleden van de Gebiedscoöperatie Zuidelijke IJsselvallei. Want waar leer je beter dan uit de praktijk?

Voorzitter Dirk Jan Schoonman en bestuurslid Andries de Bruin vertelden hoe hun coöperatie drie jaar geleden is ontstaan. In hun gebied nam de druk op landbouwgrond toe en meldden zich steeds meer partijen met plannen voor diezelfde ruimte, maar met verschillende doelen. Boeren besloten daarom de handen ineen te slaan en zelf meer regie te nemen over de ontwikkeling van hun gebied.

Drie jaar later merken zij dat dit werkt. De gebiedscoöperatie wordt gezien als een serieuze gesprekspartner. Ze zitten regelmatig met gemeenten en de provincie aan tafel en worden betrokken bij verschillende gebiedsvraagstukken. Inmiddels staat er een flinke lijst met initiatieven en resultaten op de teller.

Enthousiasme én realisme

De presentatie leidde tot een levendige discussie. De ondernemers uit Heerde spraken hun bewondering en waardering uit voor wat er in de Zuidelijke IJsselvallei in relatief korte tijd is opgebouwd. Tegelijkertijd klonk er ook realisme.

Een gebiedscoöperatie opzetten vraagt namelijk veel tijd, energie en betrokkenheid van ondernemers. En dat roept ook vragen op. Is de noodzaak in Heerde groot genoeg? Past zo’n vorm van samenwerking bij dit gebied? En zoals een van de veehouders het verwoordde: “Misschien is bij ons de druk nog niet zo groot als in Brummen en Voorst.”

Het begin van iets nieuws?

De ondernemers uit Heerde nemen nu de tijd om te verkennen of een gebiedscoöperatie ook voor hun gebied passend zou zijn.

Misschien groeit hier een nieuw samenwerkingsverband. Misschien ontstaan er andere ideeën. Maar hoe het ook verder gaat: dit soort gesprekken laten zien hoe innovatie vaak begint. Niet met een kant en klaar project, maar met ondernemers die samen uitdagingen verkennen en nieuwe mogelijkheden onderzoeken.

En precies daar ligt ook de rol van De Innovatie Coöperatie: gesprekken op gang brengen, verbindingen leggen en ruimte creëren voor nieuwe ideeën.